CO TO JEST „PRZEGRA”?
Jasne — i warto tu doprecyzować jedną rzecz: „przegra” nie oznacza pierwszego lotu młodej pszczoły, tylko przede wszystkim loty orientacyjne pszczół, podczas których poznają położenie swojego ula i jego najbliższe otoczenie. Poniżej masz gotowy, bardziej rozbudowany tekst na bloga:
Przegra – pierwszy krok młodej pszczoły w świat
W języku pszczelarzy funkcjonuje określenie „przegra”. Dla osoby niezwiązanej z pszczelarstwem może ono brzmieć dość tajemniczo. Tymczasem oznacza bardzo charakterystyczne zachowanie pszczół – loty orientacyjne, podczas których młode pszczoły uczą się rozpoznawać swoje miejsce zamieszkania.
Młoda pszczoła przez pierwsze dni swojego życia wykonuje prace wewnątrz ula. Początkowo zajmuje się między innymi czyszczeniem komórek, później pomaga przy karmieniu larw, odbiera nektar i pyłek od pszczół wracających z pożytku, a z czasem zaczyna pełnić kolejne funkcje w rodzinie.
W pewnym momencie przychodzi jednak czas, aby poznała świat znajdujący się poza ulem.
Jak wygląda przegra?
W ciepły, spokojny i bezwietrzny dzień młode pszczoły zaczynają wychodzić przed ul. Początkowo nie odlatują daleko. Zawisają w powietrzu przed wylotkiem i wykonują charakterystyczne, stopniowo rozszerzające się loty.
Często można wtedy zobaczyć przed ulem prawdziwą „chmurę” pszczół. Latają one zygzakami, zataczają łuki i krążą przed swoim ulem, zwrócone głową w jego stronę. W ten sposób zapamiętują jego wygląd, położenie oraz charakterystyczne elementy otoczenia.
To właśnie jest przegra – lot orientacyjny pszczół.
Można powiedzieć, że młoda pszczoła robi wtedy coś w rodzaju „zdjęcia satelitarnego” swojego ula i okolicy. Zapamiętuje między innymi położenie ula względem drzew, budynków, ogrodzeń czy innych charakterystycznych punktów.
Dlaczego pszczoły wykonują przegra?
Pszczoła miodna może podczas lotu oddalić się od ula nawet na kilka kilometrów. Aby jednak bez problemu wrócić do swojej rodziny, musi wiedzieć, gdzie znajduje się jej dom.
Przegra jest więc niezwykle ważnym etapem w życiu młodej pszczoły. Dzięki niemu uczy się:
- gdzie dokładnie znajduje się jej ul,
- jak wygląda najbliższa okolica,
- z której strony znajduje się wylotek,
- jak wrócić do właściwej rodziny po zakończeniu lotu.
Dopiero po takich lotach orientacyjnych pszczoła może rozpocząć swoje dalsze życie poza ulem i wyruszyć na coraz dalsze loty po wodę, pyłek i nektar.
Czy przegra może wyglądać jak rójka?
Dla niedoświadczonego obserwatora widok wielu pszczół krążących przed ulem może być niepokojący. Łatwo pomyśleć, że rodzina się roi albo że pszczoły zamierzają opuścić ul.
Jednak przegra zazwyczaj wygląda zupełnie inaczej niż rójka. Pszczoły pozostają w pobliżu swojego ula i po pewnym czasie stopniowo wracają do środka. Nie tworzą zwartego grona na gałęzi, ogrodzeniu czy innym przedmiocie.
Dlatego widok pszczół wykonujących charakterystyczne, spokojne loty przed wylotkiem często oznacza po prostu, że młode pokolenie właśnie poznaje swoje otoczenie.
Mała pszczoła, wielka pamięć
To niezwykłe, że tak małe stworzenie potrafi zapamiętać położenie swojego domu i później odnaleźć go wśród wielu innych uli. Pszczoły wykorzystują do orientacji między innymi charakterystyczne punkty w krajobrazie, położenie słońca oraz własne zdolności nawigacyjne.
Dlatego pszczelarze starają się unikać częstego przestawiania uli. Dla pszczół zmiana miejsca może oznaczać konieczność ponownego „nauczenia się” otoczenia.
Następnym razem, gdy zobaczycie przed ulem krążące pszczoły, nie zawsze oznacza to zamieszanie czy rójkę. Być może właśnie obserwujecie przegrę – jeden z pierwszych, niezwykle ważnych kroków młodej pszczoły w jej życiu.
Bo zanim pszczoła wyruszy w świat po nektar i pyłek, najpierw musi nauczyć się, gdzie jest jej dom.